UN ระดมเสียงเรียกร้องแบนอาวุธอัตโนมัติอันตราย หวั่นโลกเสี่ยงสูญเสียควบคุมมนุษย์
ในเวทีประชุมระดับโลกที่เจนีวา ผู้นำองค์การสหประชาชาติและผู้แทนนานาชาติเร่งผลักดันให้มีกรอบกฎหมายระหว่างประเทศห้ามใช้ “อาวุธอัตโนมัติที่มีอำนาจฆ่า” (lethal autonomous weapons) หลังความกังวลเพิ่มสูงขึ้นเกี่ยวกับการสูญเสียการควบคุมของมนุษย์ในสนามรบ โดยเฉพาะเมื่อปัญญาประดิษฐ์ (AI) พัฒนาจนสามารถตัดสินใจโจมตีได้โดยไม่ต้องมีมนุษย์แทรกแซง
UN จับมือผู้นำศาสนา หนุนห้ามอาวุธอัตโนมัติ
เลขาธิการสหประชาชาติ อนโตนิโอ กูเตอร์เรส ได้กล่าวแสดงความกังวลอย่างชัดเจนในการประชุม Global Dialogue on AI Governance ที่นครเจนีวา ระบุว่า การปล่อยให้ AI ตัดสินใจฆ่าคนโดยไม่มีการตรวจสอบจากมนุษย์ “เป็นการท้าทายหลักการพื้นฐานของความยุติธรรม ความรับผิดชอบ และศักดิ์ศรีของชีวิตมนุษย์” เขาเรียกร้องให้ประเทศสมาชิกเร่งเจรจาเพื่อสร้างข้อตกลงระหว่างประเทศที่ห้ามใช้หรือพัฒนาอาวุธประเภทนี้
ปรากฏว่า ความเห็นเดียวกันยังสะท้อนจากแหล่งอื่นที่คาดไม่ถึง — พระสันตะปาปา ลีโอที่สิบสี่ (Pope Leo XIV) ซึ่งได้ส่งจดหมายถึงผู้เข้าร่วมประชุม แสดงความกังวลว่า “การมอบอำนาจการตัดสินใจชีวิต-ตายให้เครื่องจักร คือการละเมิดศีลธรรมที่แท้จริงของมนุษยชาติ” พร้อมเรียกร้องให้ทุกฝ่ายตระหนักถึงภัยคุกคามที่อาจเกิดขึ้นต่อความสงบสุขและความปลอดภัยของโลก
ประเด็นเด่น: ความปลอดภัยของเด็กและภัยจาก deepfake
นอกจากเรื่องอาวุธอัตโนมัติ งานประชุมยังเน้นย้ำถึงความเสี่ยงที่ AI อาจนำมาสู่ชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะในด้านความปลอดภัยของเด็ก ผู้แทนจากหลายประเทศชี้ว่า ปัญญาประดิษฐ์สามารถสร้างภาพเคลื่อนไหวหรือเสียงปลอม (deepfake) ที่แม้แต่ผู้ใหญ่ยังแยกไม่ออก ซึ่งอาจถูกนำไปใช้ในทางที่ผิด เช่น การหลอกลวงเด็ก หรือแพร่ข้อมูลเท็จเพื่อสร้างความตื่นตระหนกในสังคม
“เด็กในยุคดิจิทัลกำลังเผชิญกับภัยคุกคามที่ไม่เคยมีมาก่อน” ผู้แทนจากสหภาพยุโรปกล่าว พร้อมเสนอให้มีมาตรการควบคุมการใช้ deepfake ในสื่อสังคมออนไลน์ และต้องมีการระบุแหล่งที่มาของเนื้อหาที่สร้างด้วย AI อย่างโปร่งใส
ขณะเดียวกัน ผู้เชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยียังเตือนว่า หากไม่มีกรอบกำกับดูแลที่ชัดเจน โลกอาจเข้าสู่ยุคที่ “การตัดสินใจสำคัญ” ไม่ได้อยู่ในมือมนุษย์อีกต่อไป ทั้งในสงคราม ระบบสาธารณสุข และแม้แต่การตัดสินคดีความ
การประชุมในเจนีวาจึงกลายเป็นเวทีสำคัญที่สะท้อนความตึงเครียดระหว่างความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีกับความจำเป็นในการรักษาคุณค่าของมนุษย์ไว้เหนือผลกำไรหรือประสิทธิภาพ
บทความที่เกี่ยวข้อง: