จีนได้รับโมเดล AI จากสหรัฐฯ ผ่านบริษัทสิงคโปร์ กระตุ้นความกังวลด้านความมั่นคงแห่งชาติ
วงการเทคโนโลยีระทึก เมื่อ OpenAI และ Google ให้โมเดลปัญญาประดิษฐ์แก่บริษัทจีนผ่านโครงสร้างในสิงคโปร์
รายงานจากหนังสือพิมพ์ Financial Times เปิดเผยว่า OpenAI และ Google ได้ให้โมเดลปัญญาประดิษฐ์ (AI) ขั้นสูงแก่บริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่ของจีนอย่าง Alibaba, Baidu และ Tencent ผ่านบริษัทย่อยที่ตั้งในสิงคโปร์ ซึ่งถือเป็นการเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญในกลยุทธ์การส่งออกเทคโนโลยี AI ที่อาจกระทบต่อความมั่นคงทางเทคโนโลยีของสหรัฐฯ และประเทศตะวันตก
แหล่งข่าวระบุว่า บริษัททั้งสองใช้กลไกการดำเนินงานผ่านสิงคโปร์ เพื่อหลีกเลี่ยงข้อจำกัดทางกฎหมายที่เข้มงวดเกี่ยวกับการส่งออกเทคโนโลยีขั้นสูงไปยังจีน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในด้านชิปประมวลผล AI ที่ถูกควบคุมภายใต้กฎหมายการส่งออกของสหรัฐฯ อยู่แล้ว แต่โมเดล AI หรือซอฟต์แวร์ปัญญาประดิษฐ์ยังไม่ถูกครอบคลุมในกรอบกฎหมายเดียวกัน
การให้โมเดล AI แก่บริษัทจีนเหล่านี้ ถือเป็นการขยายขอบเขตการแข่งขันด้านเทคโนโลยี โดยเฉพาะในตลาดโลกที่กำลังเติบโตอย่างรวดเร็ว แม้จะไม่มีการส่งชิปหรือฮาร์ดแวร์โดยตรง แต่การเข้าถึงโมเดล AI ขนาดใหญ่ เช่น GPT หรือ Gemini สามารถนำไปใช้พัฒนาผลิตภัณฑ์ใหม่ ๆ ได้อย่างรวดเร็ว ทำให้บริษัทจีนสามารถเร่งพัฒนาความสามารถด้าน AI ได้โดยไม่ต้องลงทุนสร้างโมเดลจากศูนย์
เหตุการณ์นี้ได้กลายเป็นประเด็นร้อนในวอชิงตัน โดยฝ่ายนิติบัญญัติและเจ้าหน้าที่ความมั่นคงแห่งชาติเริ่มตั้งคำถามว่า ทำไมสหรัฐฯ ยังไม่มีกฎหมายควบคุมการส่งออก “โมเดล AI” ที่มีศักยภาพในการใช้ในทางทหาร หรือการเฝ้าระวังแบบไร้รอยต่อ แม้ปัจจุบันจะมีมาตรการจำกัดเฉพาะชิป AI ระดับสูงอย่าง NVIDIA H100 และ A100 เท่านั้น
นักวิเคราะห์หลายคนเตือนว่า หากไม่มีการปรับปรุงกรอบกฎหมายให้ครอบคลุมทั้งฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์ AI ประเทศตะวันตกอาจสูญเสียความได้เปรียบทางเทคโนโลยีในระยะยาว โดยเฉพาะเมื่อจีนสามารถนำโมเดล AI ขั้นสูงมาใช้พัฒนาอุตสาหกรรม ระบบราชการ และแม้แต่เครื่องมือด้านความมั่นคงได้ทันที
ขณะเดียวกัน บริษัทเทคโนโลยีใหญ่หลายแห่งยังคงอ้างว่า การให้โมเดล AI แก่พันธมิตรทั่วโลกเป็นส่วนหนึ่งของแนวทางการเปิดกว้างเพื่อส่งเสริมนวัตกรรม แต่ความกังวลเรื่อง “การไหลเข้าของเทคโนโลยีขั้นสูงไปยังคู่แข่งทางยุทธศาสตร์” ก็ยังคงเป็นประเด็นที่ต้องจับตาอย่างใกล้ชิด
ในอนาคต คาดว่ารัฐบาลสหรัฐฯ จะเร่งพิจารณาปรับกฎหมายการส่งออกให้ครอบคลุม “โมเดล AI” อย่างเป็นทางการ เพื่อป้องกันไม่ให้เทคโนโลยีที่มีศักยภาพสูงไหลออกสู่ตลาดที่อาจใช้ในทางที่ไม่เหมาะสม
